Sankcja kredytu darmowego to narzędzie prawne przewidziane w art. 45 ustawy o kredycie konsumenckim, umożliwiające kredytobiorcom spłatę zobowiązania bez odsetek i dodatkowych opłat, o ile udzielając kredytu bank naruszył przepisy obowiązków informacyjnych. Choć sankcja kredytu darmowego odnosi się głównie do kredytów niehipotecznych, w wyjątkowej sytuacji sankcja kredytu darmowego kredyt hipoteczny obejmuje umowy zawarte między 18 grudnia 2011 a 21 lipca 2017 r.
Jak dokładnie działa sankcja kredytu darmowego w przypadku kredytu hipotecznego? Jakie warunki należy spełnić, aby skorzystać z sankcji kredytu darmowego hipotecznego?
Sankcja kredytu darmowego a kredyt hipoteczny
Sankcja kredytu darmowego generalnie nie obejmuje kredytów hipotecznych. Istnieją jednak pewne wyjątki. Dotyczą:
- umowy zawartych między 18 grudnia 2011 a 21 lipca 2017,
- zobowiązań nieprzekraczających kwoty 255 550 zł (lub równowartości w walucie obcej),
- umów, od terminu wykonania których nie minął więcej niż 1 rok.
Według obecnych przepisów sankcja kredytu darmowego wyłącznie dotyczy kredytów niezabezpieczonych hipoteką. Mimo hipoteki umowy zawarte do 21 lipca 2017 r. mogą być objęte sankcją kredytu darmowego na zasadach przejściowych. Wynika to z faktu, iż w okresie od 18 grudnia 2011 do 21 lipca 2017 konsumentom przysługiwało prawo do skorzystania z sankcji kredytu darmowego nawet w przypadku kredytów zabezpieczonych hipoteką.
Kiedy sankcja kredytu darmowego hipotecznego ma zastosowanie? Warunki
| Warunek | |
|---|---|
| Data zawarcia umowy | między 18.12.2011 a 21.07.2017 |
| Kwota | do 255 550 zł |
| Strony umowy | kredyt udzielony konsumentowi |
| Termin złożenia wniosku | maksymalnie 12 miesięcy od spłaty |
| Zabezpieczenie | przepisy przejściowe dopuszczają zabezpieczenie kredytu hipoteką |
Co oznacza sankcja kredytu darmowego hipotecznego w praktyce?
W praktyce sankcja kredytu darmowego hipotecznego oznacza, że kredytobiorca, którego umowa kredytu została zawarta z naruszeniem obowiązków informacyjnych przez bank, może spłacić wyłącznie kapitał, czyli kwotę faktycznie otrzymaną, bez naliczonych odsetek, prowizji, opłat przygotowawczych czy ubezpieczeń. W praktyce może to oznaczać znaczne oszczędności – nawet kilkadziesiąt tysięcy złotych – ponieważ kredytobiorca nie tylko nie musi już regulować dodatkowych kosztów, ale może również domagać się zwrotu już zapłaconych świadczeń. W przypadku kredytów hipotecznych zastosowanie sankcji wymaga dokładnej analizy dokumentów i złożenia odpowiedniego oświadczenia – często przy wsparciu kancelarii prawnej.
Sankcja kredytu darmowego a kredyt hipoteczny – jak złożyć oświadczenie krok po kroku
Skorzystanie z sankcji kredytu darmowego hipotecznego wymaga podjęcia konkretnych kroków – najlepiej poprzedzonych analizą prawną umowy. Pierwszym etapem jest ocena, czy dany kredyt kwalifikuje się do zastosowania sankcji kredytu darmowego hipotecznego. Co ważne, środki pozyskane z kredytu nie mogły być przeznaczone na cele związane z działalnością gospodarczą. Ważne jest również stwierdzenie, czy bank naruszył obowiązki wynikające z ustawy o kredycie konsumenckim, takie jak udzielenie pełnej informacji o całkowitym koszcie kredytu, RRSO czy zasadach wcześniejszej spłaty.
W przypadku, kiedy umowa spełnia podstawowe przesłanki należy przygotować pisemne oświadczenie o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego, które powinno zostać doręczone do banku. W oświadczeniu konsument wskazuje, że z uwagi na uchybienia formalne banku, zamierza spłacić jedynie kapitał kredytu – bez naliczanych odsetek i opłat. W tym momencie bank powinien zweryfikować zasadność żądania. W praktyce jednak bardzo często odrzuca je automatycznie, dlatego warto być przygotowanym na konieczność dochodzenia swoich praw w sądzie.
W przypadku odmowy banku lub braku odpowiedzi kolejnym krokiem może być złożenie reklamacji, a następnie – jeśli to nie przyniesie skutku – powództwa sądowego o uznanie skuteczności sankcji i ewentualny zwrot nadpłaconych kosztów. Co istotne, sankcję kredytu darmowego można zgłosić w ciągu jednego roku od daty spłaty kredytu – co oznacza, że czas na działanie jest ograniczony.